TÓM TẮT

In gia công xuất khẩu cho thị trường Hoa Kỳ là một đề tài nóng bỏng của các nhà in trong khu vực Đông Nam Á cũng như của các nước có truyền thống in gia công như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản…Trước năm 2000 thị trường in gia công sách xuất khẩu sang Hoa Kỳ còn rải đều ở một số nước Châu Âu như Pháp, Đức, Anh, Canada, Bỉ, Ý nhưng hiện nay số lượng sách in gia công tại các nhà In Châu Âu còn rất ít và đã chuyển hẳn sang khu vực Châu Á với các đại gia như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Singapore, Hồng Kông…Sau cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2004, nhiều công ty của Hoa kỳ đã đầu tư sang các nước có chính sách ưu đãi cho đầu tư và thuế suất thấp. Toàn cầ#u hóa đã tạo nhiều cơ hội cho các sản phẩm và dịch vụ từ các nước xuất qua Mỹ trong đó có cả ngành in. Bài viết này được biên soạn bởi bộ phận nghiên cứu thị trường của công ty Huynh đệ Anh Khoa nhằm làm rõ những gì đang diễn ra xung quanh thị trường in gia công sách xuất khẩu vào Hoa Kỳ. Chúng tôi chọn mặt hàng in gia công sách để giới thiệu đến quí vị vì đây là mặt hàng được đánh giá là phù hợp với khả năng của các doanh nghiệp in Việt Nam.

GIỚI THIỆU

Việc sản xuất hàng hóa ở các nước trên thế giới và nhập khẩu vào Hoa Kỳ không có gì mới mẻ, nó đã được các công ty của Hoa Kỳ thực hiện từ nhiều năm qua nhằm tạo ra các sản phẩm và dịch vụ rẻ tiền hơn nhiều so với sản xuất tại chính quốc. Trước đây, ngành in và xuất bản Hoa Kỳ không bị ảnh hưởng chút nào vì trình độ công nghệ in của các nước đang phát triển chưa thể bằng với ngành công nghiệp In của Hoa Kỳ và việc in gia công ở các nước Châu Âu tuy có rẻ hơn nhưng chi phí vận chuyển từ Châu Âu sang Hoa Kỳ cũng làm cho giá thành không rẻ hơn được bao nhiêu. Khuynh hướng gia tăng nhập khẩu ấn phẩm và dịch vụ in từ các nước bên ngoài lãnh thổ Hoa Kỳ ngày càng tăng vì ngành in của các nước đã phát triển vượt bậc, các tiêu chuẩn công nghiệp in như ISO 12647, Gracol, PDF/X đã tạo nên tiếng nói chung về mặt tiêu chuẩn hóa chất lượng sản phẩm cho dù nó được in ở bất cứ nơi nào trên thế giới.

ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG

Để tìm hiều thị trường in sách xuất khẩu vào Hoa Kỳ hiện nay, chúng tôi đã dựa vào một nghiên cứu mới đây của một số Khoa in tại các trườngđại học có đào tạo ngành in ở Hoa Kỳ, từ 1 luận án tiến sĩ của một nghiên cứu sinh người Trung Quốc về “Mối quan hệ giữa việc gia tăng xuất khẩu ấn phẩm sang thị trường Hoa kỳ của các nhà in Trung Quốc và các chính sách hỗ trợ phát triển xuất khẩu của chính phủ” tại học viện công nghệ Rochester - Hoa Kỳ.

Để tiện cho việc trình bày số liệu, chúng tôi quan tâm đến giá thành bán ra của các các loại ấn phẩm sau:

• Sách bìa mềm in 4 màu
• Sách bìa cứng in 4 màu
• Sách bìa cứng in 1 màu
• Sách bỏ túi

Các yếu tố ảnh hưởng đến giá thành của ấn phẩm cũng được xét đến bao gồm:

• Loại sách
• Nhà xuất bản
• Số trang
• Giá thành
• Nước in gia công

Kết quả của việc thống kê mô tả cũng nhằm vào mục đích xác định sách ở Hoa Kỳ được các nhà xuất bản đặt in gia công ở các nước khác dựa vào các tiêu chí nào.

Hình 1. Tỉ lệ in gia công sách của Hoa Kỳ tại nước ngoài tính theo chủng loại sách

Theo biều đồ trên ta có thể thấy tỉ lệ in gia công sách của Hoa Kỳ tại nước ngoài chiếm tỉ lệ trên 75% trừ sách bìa cứng 1 màu, điều này chứng tỏ các doanh nghiệp in Hoa Kỳ vẫn giữ lại cho mình mảng thị trường riêng, đây là mảng công việc có thể thực hiện với mức độ tự động hóa cao nên giá thành sản xuất rẻ hơn các đối thủ cạnh tranh từ các nước khác.

• Sách bìa cứng 1 màu

Khi lấy ngẫu nhiên 189 cuốn sách bìa mềm in trắng đen, số liệu cụ thể từ các nước sản xuất thu được như sau:

Mảng in gia công sách bìa cứng 1 màu các công ty in Hoa Kỳ vẫn chiếm ưu thế tuyết đối (87%). Đây là mảng khó “xơi” nhất khi tham gia in gia công ở thị trường này.

• Sách bìa cứng 4 màu

Hình 3. Tỉ lệ in gia công sách bìa cứng 4 màu cho thị trường Hoa Kỳ

Biểu đồ trên cho thấy Trung Quốc đang là nước dẫn đầu (38%), các nhà in Hoa kỳ vẫn giữ thị phần khoảng 12% và 50% thị phần còn lại chia đều cho 17 nước trong đó Hồng Kông, Ý, Singapore chiếm ưu thế hơn. Trong tất cả các loại sách, đây là loại sách có giá trị cao nhất.

Hình 4. Tỉ lệ in gia công sách bìa mềm 4 màu cho thị trường Hoa Kỳ

Ở mảng sách bìa mềm in 4 màu, các nhà in Hoa Kỳ vẫn giữ cho mình 24% thị phần nhưng Trung Quốc vẫn chiếm thị phần lớn nhất (29%). Ở mảng sách này các nhà in nước ngoài nắm thị phần chủ yếu (76%).

• Sách bỏ túi

Hình 5. Tỉ lệ in gia công sách bỏ túi cho thị trường Hoa Kỳ

Gần như toàn bộ sách bỏ túi được in gia công ở nước ngoài (98%) trong đó Trung Quốc và Thái Lan lần lượt chiếm 50% và 30% thị phần. Các loại sách này đòi hỏi xử lí thủ công nhiều ở khâu thành phẩm và đóng sách nên việc gia công ở các nước có nguồn lao động rẻ sẽ cho giá cả cạnh tranh hơn. Các doanh nghiệp in Việt Nam nên tham gia vào lĩnh vực này vì ở mảng in gia công sách bìa cứng chúng ta vẫn chưa đầu tư trang bị hoàn chỉnh hệ thống làm sách bìa cứng.

• Phân tích giá thành

Hình 6. Biến đổi của giá thành theo số trang in. (R² = 0.0478)

Khi phân tích mối liên hệ giữa số trang và giá cả để tìm hiểu tiêu chí quyết định đến việc đặt in thì thấy rằng rất khó xác định mối quan hệ giữa giá thành của 1 cuốn sách theo số trang.

Hình 7. Giá gia công trung bình của các nước

Khi so sánh giá thành gia công 1 cuốn sách của các nước sản xuất, ta không thấy được mối quan hệ nào giữa giá thành, chất lượng và uy tín công nghệ của nước sản xuất với số lượng đơn hàng. Trung quốc sản xuất lượng sách nhiều nhất nhưng giá thành của họ còn mắc hơn các nước khác, thậm chí còn cao hơn Pháp, Đức, Nhật, Anh…

KẾT LUẬN

Chất lượng gia công in chưa được đề cập trong nghiên cứu này, tuy nhiên với một lượng đa dạng các nhà in ở các nước tham gia in gia công xuất khẩu ta có thể thấy rằng chất lượng chưa hẳn đã là yếu tố quyết định đến quyết định đặt in. Các nhà in Hoa Kỳ có giá thành thuộc loại trung bình nhưng họ vẫn đặt gia công ở các nước khác. Chắc chắn chiến lược của các nhà in và xuất bản Hoa Kỳ hiện nay là đưa những mặt hàng in yêu cầu nhiều công đoạn sản xuất và mức độ tự động hóa thấp ra nước ngoài và giữ lại cho mình những mặt hàng có thể dùng công nghệ tự động hóa cao để mang lại lợi nhuận cao hơn. Nếu cho rằng tất cả các nước đều in với chất lượng như nhau thì sự linh hoạt về thời gian giao hàng chính là yếu tố giúp cho các nhà In Trung Quốc thành công trong một thị trường đầy tiềm năng như Hoa Kỳ. Nếu không căn cứ vào các số liệu cụ thể thì các nhà in Việt Nam cứ tiếp tục suy nghĩ rằng sở dĩ hàng hóa Trung Quốc tràn ngập thị trường các nước là do giá thành rẻ và chất lượng thấp, chứ không nhìn thấy chính sách của chính phủ và các nhà in trung Quốc đã điều chỉnh rất linh hoạt đi theo hướng gia tăng chất lượng và bảo vệ môi trường trong thời gian 5 năm trở lại đây. Các số liệu khảo sát cụ thể nêu trên cho thấy tiềm năng in gia công xuất khẩu sách và các ấn phẩm khác còn mở rộng cho các nhà in Việt Nam, khó khăn lớn nhất nằm ở chỗ chúng ta chưa mạnh dạn tiếp thị khả năng của mình với các đối tác của Hoa Kỳ, đầu tư chưa đồng bộ và thiếu cơ chế hợp tác toàn diện giữa các nhà in khiến cho giá thành sản xuất ấn phẩm của ta chưa đủ sức cạnh tranh. Trong thời gian tới các nhà in Việt Nam có quan tâm đến việc thâm nhập thị trường in gia công xuất khẩu sang Hoa Kỳ có thể liên hệ với chi hội In gia công xuất khẩu TPHCM để lấy các số liệu.